Advert
Advert
Advert
Mavi Gözlü Dev / Nazım Hikmet
Tuncer Kırhan

Mavi Gözlü Dev / Nazım Hikmet

Bu içerik 622 kez okundu.

20 Mayıs Pazar günü Yenimahalle'de açılışı yapılan, 'Nazım Hikmet  Kongre ve Kültür Merkezi' sadece cumhuriyetin başkenti Ankara'nın değil Türkiye'nin eksiği idi. Bu önemli projenin gerçekleşmesini sağlayan Belediye Başkanı  Fethi Yaşar’ı Türk kültürüne katkılarından ötürü kutlamak gerekir.

Nazım Hikmet, ömrünün büyük bir bölümünü ülkesinde hapishanelerde, geri kalanını da dışarıda Türkçülük suçlamaları arasında geçirirken,  memleket, hasret ve sevgi sözcüğünü şiirlerinde bir fenomen yaparak Türk şiirine evrensel bir boyut kazandıran bilge insandır.

Kimileri onu; Federico Lorca, Pablo Neruda ya da Mayakovsky'e benzetse de, Nazım'ın ifadesinde görülen farkındalık ve sihirli sözcükler insanı şaşırtırcasına etkiler. Memleket özlemini anlatırken;

'Sen şimdi alnımın kırışıklığında,

Saçımın akında, yüreğimin infaktın dasın,

Memleketim, memleketim, memleketim...'

derken yansıttığı içsellik, duygu şiirlerinde daha da derinleşir.

Yapraklara dallara, yeşillere, allara,

Nice nice yıllara gülüm, nice nice yıllara,

Yaprak dala, al yeşile yaraşır,

Gayrı bundan böyle vermem seni ellere'

Nazım Hikmet'i anlamanın başlı başına bir iş, onu bu satırlarda anlatmanın da zor iş olması yanında,  hakkında yazılan biyografik eserlerin başında Hıfzı Topuz ve Emin Karaca'nın çalışmaları incelenmeğe değer.

O kimilerine göre aşklarına yazdığı şiirler ve Kurtuluş Savaşı Destanı ile ünlendiği söylense de,  bu kadar kolay olmasa gerek. Bir adam ki karısına idam olacağı ihtimalini yazarken;

'Karım benim gözleri baldan daha tatlı arım benim...' diyecek kadar sevecen... Ve bir şalgam gibi koparmıyorlar insanın kellesini...' diyecek kadar yürekli bir insandır.

Azerbaycanlı ünlü yazar Anar Rızayev 'Nazım-Kerem Gibi' adlı kitabında; Sovyetler Birliğinde 'Türk' sözcüğü yasakken, o bize,'Ben Türk'üm, sizde Türksünüz, halklarımızın dili Türkçedir.’dediği ve onun Türk dünyasının milli şairi olduğunu anlatır.

1951'de Türk vatandaşlığından çıkarılan Nazım’ın şiirleri Moskova’dan Küba'ya, Sofya'dan Bakü ve Paris'e kadar dillerde dolaşırken, kendi vatanında yasaklandığını anlamış değilim. Oysa o kendini şöyle anlatır.

'Ben bir insan,

Ben bir Türk şairi Nazım Hikmet,

Ben tepeden tırnağa insan,

Tepeden tırnağa kavga, hasret ve ümitten ibaret,

Dizelerinde olduğu gibi dürüst bir memleket sevdalısıdır.

Bu yönüyle kendinden sonrakilere de esin kaynağı olan Nazım Hikmet için, edebiyatçı şair Cemal Süreya, Picasso için söylendiği bilinen bir sözü ona yönelterek; 'Nazım Türk şiirinin (N) vitaminidir. Onu okuyunca insanın yüzüne renk gelir. Onun şiiri için "materyalisttir" diye kestirip atmakla işi el çabukluğuna getirmek yanlıştır.

Edebiyatçı Mehmet Kaplan, onun istese de materyalist olamayan bir yanı olduğunu söylerken, Orhan Veli ve Melih Cevdet'in daha materyalist olduğunun altını çizer.

Çünkü Nazım temelde bir duygu adamıdır. Nazım'ın şiirinde tarihsel maddecilik değil, tarihsel maddeci olmak isteyen bir hava vardır.  Onun ya tapılıyor ya da küçümseniyor olmasının altında daima siyasal bir tavır olmuştur. Bir zamanlar sosyalizme karşı olanlar Nazım'ı 'Hain' damgasıyla çizerken, onu tapınılacak bir şair görmeyi istemek gerçeklik açısından, onun anısına ihanet olur.

Devlet adamlarımız içinde en radikal sağcısı da, sosyal demokratı da, liberali de konuşmalarına Nazım'ın şiirlerinden alıntı koymuşlardır. Başbakan Erdoğan bir konuşmasını Akif’ten aldığı mısra ile açıp, Nazım’ın 'Yaşamak bir ağaç gibi tek ve hür,ve bir orman gibi kardeşçesine' mısrası ile bitirmiştir. Keza eşi bayan Erdoğan’ın Filistinli çocukların öldürülmesi üzerine yapılan bir toplantıda;  Nazım'ın, Hiroşima olaylarında bombalar altında kalan çocuklar için yazdığı şiiri göz yaşları arasında okumakla Nazım Hikmet'in ne kadar evrensel ve barış adamı olduğunu anlatmaya çalışmıştır.

Diyebiliriz ki; Nazım, Yunus gibi, Pir Sultan gibi, Mevlana gibi  halk kaynağından çıkarak ölümsüzleşen ve ön adıyla abideleşen bir bilgedir.

DİĞER YAZILAR
YORUMLAR
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
Memur zammında uzlaşma sağlandı! İşte alınacak zam oranları
Memur zammında uzlaşma sağlandı! İşte alınacak zam oranları
İtalya'da deprem: Ölü, yaralı ve denizin altında kalanlar var!
İtalya'da deprem: Ölü, yaralı ve denizin altında kalanlar var!